Inleiding

Begin september was ik in de gelegenheid om te kiezen voor een missie naar Afghanistan: ruim drie maanden op het operationele hoofdkwartier van de ISAF-missie in Kabul als gender adviseur. Zo’n missie is een bijzondere belevenis; niet alleen voor mij, maar ook voor mijn gezin, familie, vrienden, buren en collega’s. Ik weet dat het ontzettend belangrijk is om elkaar op de hoogte te houden van de belevenissen en heb gezien dat het haast onmogelijk is om alle post en emails uitgebreid inhoudelijk te behandelen. Daarom begin ik met een nieuwsbrief, waarmee ik hoop jullie allemaal goed op de hoogte te kunnen houden over de ontwikkelingen die ik tijdens mijn uitzending doormaak. Veel leesplezier; hopelijk voldoet mijn verhaal aan jullie verwachtingen!

Voorbereidingen

Ik heb tot anderhalve week vóór de uitzending doorgewerkt in Oirschot. De laatste dag was wel bijzonder: ik kwam toe aan het opruimen van mijn bureau! Vele collega’s hadden me daar al eens toe aangespoord, dus het was echt nodig. En gelukkig kon er veel papier naar de papierbak en hoefde er maar weinig papierwerk te worden overgedragen aan mijn collega’s. Vreemde ervaring trouwens om de totale gang van zaken op je afdeling los te laten: normaalgesproken ben je zeer bij alle bezigheden betrokken en plots mag/moet/kun je de vrijheid nemen om de zaken op zijn beloop te laten (wetende dat er een team bijzonder betrokken en capabele collega’s bezig is om het werk over te nemen)!

Verlof

Het verlof begon met een heeeeerlijk weekeindje uit: samen met mijn vrouw naar een hotel in Wolfheze, terwijl onze kinderen bij de oma’s logeren. We hadden heerlijk de tijd om van het moment, de omgeving en elkaar te genieten. Filmpje, Italiaans eten, uitrusten, shoppen, dineren, zwemmen en even naar de sauna, wandelen door de sneeuw…. Daar kunnen we voorlopig even op teren!
De week daarna was een mix van leuke en nuttige dingen. Voorlichting in de klassen van de kinderen was de laatste klus in uniform. Was indrukwekkend en leuk om te doen. Ik begreep van meerdere ouders dat de presentatie goed is overgekomen bij de kinderen. Fijn dat ze zo betrokken zijn en fijn dat de leerkrachten zich zo goed kunnen inleven in onze kinderen: dat geeft een gevoel van steun en dat is wel zo prettig. En van beide klassen kreeg ik een leuke attentie met persoonlijke boodschappen van alle kinderen; ik heb de juffen beloofd een fotootje daarvan in Afghanistan te maken en naar ze op te sturen. Verder heb ik veel papierwerk verricht om onze administratie weg te werken (net als op het werk: veel stapeltjes) en overzichtelijk te maken. Daarnaast heb ik samen met mijn vrouw heel wat tijd gestoken in het opstellen van de zogenaamde “Handleiding Nabestaanden”. Een must voor iedereen, ook als je niet op uitzending gaat. Daarin staan veel praktische zaken vastgelegd, oa. administratie, belangrijke contactpersonen, polisnummers etc., maar ook de wensen voor een eventuele uitvaart van ons allebei. En dat is best veel werk dat op momenten nog heel emotioneel is, maar wij zijn blij dat we dat geregeld hebben.
Die ‘nuttige’ dingen werden afgewisseld met veel aandacht voor elkaar. De kinderen hebben iedere dag bijzonder en lekker geluncht.

Afscheid

Tja…en aan al dat moois komt natuurlijk wel een einde, want de tijd tikt langzaam verder. Tegelijkertijd bouwde zich thuis wel een spanning op. Niet dat ik inhoudelijk zo met de missie bezig was, maar wel met de randvoorwaarden voor die missie. En dat paste niet altijd op de beleving van de kinderen en van mijn vrouw en dat gaf wel eens wat wrijving. Zij was trouwens ook nog eens ziek en dat helpt natuurlijk niet. Daarnaast begon de situatie dat je alles voorlopig ‘voor het laatst’ doet. De kinderen naar school brengen, lunchen, boodschappen doen etc. Ik was verbaasd over de grote stapel kaartjes die we mochten ontvangen om ons te steunen in de komende maanden. Met een brok in mijn keel pakte ik de stapel van de deurmat; na het lezen van alle persoonlijke boodschappen had ik wel even behoefte aan een Fisherman’s Friend! De laatste avond moesten er stiekem toch nog heel wat zaakjes worden geregeld en besproken en voel je dat het naderende afscheid best emotioneel is. Vooral het ’s avonds nog even toedekken en begroeten van de slapende kinderen voelde als een soort galgenmaal: dan weet je wat je ZEKER gaat missen!

Vertrek

Dinsdag 26 januari was D-day. Vroeg op, nog even douchen, nog even ontbijten en dan op weg naar het grote avontuur! Mijn broer kwam me ophalen: een goede traditie binnen onze familie om je broer weg te brengen als ‘ie op missie gaat. Het afscheid van mijn vrouw en de kinderen was niet zo emotioneel als ik had verwacht. Desondanks blijft het raar om elkaar een hele lange tijd niet te zien én om te weten dat je niet eventjes op vakantie of op oefening gaat, maar naar een missie waar regelmatig slachtoffers te betreuren zijn. Ik ben benieuwd naar de videobeelden van het afscheid.
We waren nét te laat op de Vliegbasis Eindhoven om de toespraak voor de opgestelde troepen te kunnen bijwonen. Het was, zoals meestal, gezellig druk. Vele directe collega’s van mijn afdeling en van onze brigadestaf waren daar aanwezig. Ook nog even bij de fotograaf geweest; heeft de baas ook nog een foto van me in het desert-camouflagepak. Ik vind de foto niet zo geslaagd (vind ik trouwens van de meeste foto’s waar ik opsta...), dus een extra reden om veilig thuis te komen! Na het inchecken heb ik nog even wat telefoontjes kunnen doen. Gaaf dat ook oudste neef og eventjes belde vanuit Breda. Ik had Fisherman’s Friend op zak gestoken, maar had die gelukkig niet nodig! Bij een gevoelstemperatuur van -12^oC stapte ik als laatste in het Martinair-vliegtuig, klaar voor de grote reis.

Reis

De reis bleek een hoofdstuk apart te gaan worden. Gelukkig maar, want anders heb je zo weinig te vertellen thuis…. Ik wist van tevoren al dat er wat flexibiliteit nodig zou zijn als passagier en besloot om het bereiken van Kabul maar als eerste grote doel van de missie te beschouwen. De eerste etappe met Martinair naar Mirage (vlakbij Dubai) verliep prima. Redelijke beenruimte, goede verzorging, filmpje erbij, praatje her-en-der. Volgende keer zorg ik dat ik wat eerder in het vliegtuig zit: kan ik in de Comfort Class aan het raam gaan zitten met wat meer beenruimte. Na bijna zes uren vliegen kon ik het beroemde palmen-eiland zien liggen en landden we op een militair kamp in de woestijn. Daar kreeg mijn gevoel voor tijd een enorme dreun: het was half vier op mijn horloge, het was donker en het was drukkend warm, zo’n 22^oC. De tijdzone was opeens +3 uren. Goed opgevangen door Nederlandse collega’s; een scherfvest gekregen, bagage overgebracht en een instapkaart voor de vervolgvlucht later op die avond. Gelukkig kon ik daar veilig naar huis bellen met de gsm (benieuwd naar de belkosten trouwens…). Redelijk lekker gegeten en gewacht… Onze Canadese Hercules was een drukte van jewelste, technici die in-en-uit liepen. Met vertraging mochten we instappen, maar het mankement bleek niet verholpen, dus weer uitgestapt en nog ruim een uur gewacht. Weer ingestapt en met het vliegtuig tot aan de landingsbaan getaxied. Een nieuw mankement, dus maar weer terug en het vliegtuig uit. We mochten overnachten op een Nederlands kamp op het vliegveld; keurig in een bedje waarvoor we schoon nachtleger verstrekt kregen. Heerlijk: na al het wachten was ik wel toe aan een goede nachtrust. De volgende ochtend ontbeten, gemaild en gewacht op informatie over de vervolgvlucht: vroeg in de middag mochten we instappen in de gerepareerde Hercules en na een goede vlucht van zo’n drie uren landden we op Kandahar Airfield (KAF).
Daar werden we op een bijzondere wijze welkom geheten: een raketaanval. Ik was net aan de beurt om een mobiel toilet te bezoeken (hoge nood!) toen de sirene ging: twee minuten plat op de grond liggen en vervolgens zo snel mogelijk een bunker of gebouw opzoeken. Bijna twee lange uren later klonk het signaal einde-alarm en konden we verder. Goed opgevangen door de Nederlandse logistieke club; mijn oude administrateur T. stond al op me te wachten en had al een kamertje geregeld. Toch wat luxe, terwijl de anderen in een tentenkamp moesten overnachten. Ook mocht ik kennis maken met mijn wapen: helaas geen pistool, maar een geweer (is toch wat lastiger mee te sjouwen…). Van collega's had ik de verhalen over het leven op KAF al gehoord, maar pas toen ik daar was kon ik me er iets bij voorstellen. Wat een enorme mierenhoop aan militairen, voertuigen, bunkers, kampementen en vliegtuigen. Indrukken te over, ik moest dat even verwerken!

Alles in één keer meezeulen…                                 Een stukje KAF vanuit het vliegtuig…

De volgende morgen moesten we vroeg op om door te vliegen naar Kabul. Dus alles ingepakt, afscheid genomen van T. en vol bepakt naar de incheckbalie. En daar bleek dat de vlucht was geannuleerd ivm slecht weer in Kabul! Dus: nog een keer sjouwen met heel die handel (en dat is bij elkaar een pakket van zo’n 70 kilo’s). Maar ook: tijd om KAF eens rustig te bekijken. Snel weer m’n kamertje ingericht, koffie gedronken in de Echos (ontspanningsruimte) en naar de kapper geweest. Verder wat bijgepraat met Ton en ook nog even een raketaanval meegemaakt. Deze keer hoorde ik er eentje overvliegen; het welbekende fluitende geluid. Bizar idee dat je het nu écht hoort en gevaar loopt. Wel een harde, broodnodige herinnering dat het hier geen oefening of schoolreisje is. Na wederom een lange, lege dag mochten we de volgende morgen een nieuwe poging wagen en deze keer lukte het wel! Terwijl we op het vliegtuig wachtten, waren we ook nog even getuige van een “ramp-ceremony”: het afscheid van een gesneuvelde Amerikaan…. (verder commentaar overbodig!)
De tussenstop op Kamp Holland (Tarin Kowt, TK) was wederom een ervaring: het vliegveld daar heet de ‘dirtstrip’. Een half verharde baan, die door eerdere regenval nog wat modderig was. Bij de landing schoot er een steen tegen een raampje aan. De piloot vond het niet verantwoord om met een kapot raam door te vliegen, dus werd er een monteur ingevlogen om het te repareren. Ondertussen mochten wij eventjes op TK verblijven. Goed om ook dat kamp eventjes te kunnen zien en bij de lunch nog even wat bekenden gesproken. Ook nog even een moment van bezinning genomen bij het momument voor onze gesneuvelde Nederlandse collega’s; bijzonder omdat ik vier van hen helaas heb mogen begeleiden bij hun terugkomst op Nederlandse bodem. Na een verblijf van een drie uurtjes konden we weer naar het vliegtuig voor onze volgende trip: op naar Kabul!

Voor het vertrek vanaf TK…                                            Het monument voor de gesneuvelde Nederlanders…

Ontvangst op Kabul

Vanuit de lucht was goed te zien hoe Kabul ligt ingebed tussen de bergen. De vlucht over de ruige en veelal besneeuwde bergen gaf sowieso een schitterend uitzicht. We werden perfect opgevangen door onze voorgangers: mooi, want dan weet je dat je op je eindbestemming Kabul bent! Snel ingeboekt bij diverse instanties en een plaatsje gevonden in een grote tent. Er zijn wel gebouwen, maar daarvoor is nog een wachtlijst. Ook hier op Kabul International Airport (KAIA) is het indrukwekkend om te zijn; al is het veel kleinschaliger dan op KAF. KAIA is in een transitie: het oude zuidgedeelte moet spoedig worden overgedragen aan de Afghaanse regering; de coalitietroepen zijn aan het verplaatsen naar een nieuw kamp aan de noordzijde. Er wordt dus flink gebouwd, maar er is ook al e.e.a. af en dat is dan ook meteen keurig netjes geregeld. Maar daarover later meer: ik zit nog vol met indrukken en ga die in een volgende nieuwsbrief stoppen! Bedankt voor alle steun aan mijn gezin en mij! Tot de volgende nieuwsbrief, HOUDOE, Jos.